នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ
Exam revision · Cambodian history 1863–present
- រាប់ការងារនយោបាយរបស់នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ ៖ ការធ្វើសមាហរណកម្មកងទ័ព ការរំលាយអង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហម ការទទួលជនភាសខ្លួនតាមព្រំដែន ការចែកដីធ្លី និងការផ្តល់គុណាទី ។
- បែងចែកលទ្ធផលខាងសង្គម និងខាងអប់រំរបស់នយោបាយនេះ ។
- ពន្យល់អត្ថន័យបីថ្នាក់នៃវិមានឈ្នះ-ឈ្នះ ៖ កំពូលជ្រុងបី តួជ្រុងប្រាំ និងតួជ្រុងប្រាំពីរ ។
- រៀបរាប់ពានរង្វាន់សន្តិភាពពិភពលោក ថ្ងៃទី ២ ធ្នូ ១៩៩៦ និងគោរមងារបី ។
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ គឺជាផែនការនយោបាយរបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន ដើម្បីបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិល ។ គំនិតរបស់វាសាមញ្ញ ៖ ជំនួសឱ្យការយកឈ្នះដោយកម្ទេចភាគីម្ខាង គេធ្វើឱ្យភាគីទាំងពីរឈ្នះ ។ ដូច្នេះកងទ័ពខ្មែរដែលនៅដោយឡែកពីរដ្ឋាភិបាល ត្រូវបាននាំចូលជាមួយកងទ័ពរដ្ឋាភិបាល ។ អង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហមត្រូវបានរំលាយ ។ បងប្អូនដែលធ្លាប់នៅខាងខ្មែរក្រហម ទទួលបានដីធ្លីជាកម្មសិទ្ធិ និងទទួលបានគុណាទី បុណ្យសក្តិ ។ ជនភាសខ្លួនតាមព្រំដែនបានវិលត្រឡប់មកស្រុក ។ ផលចុងក្រោយ គឺសន្តិភាពពេញលេញ ឯកភាពជាតិ និងការកសាងប្រទេសឡើងវិញ ។ វិមានឈ្នះ-ឈ្នះ សង់ឡើងដើម្បីរក្សាអត្ថន័យនេះទុក ។ រាងរបស់វិមានមិនមែនចៃដន្យទេ ៖ ជ្រុងបី ជ្រុងប្រាំ និងជ្រុងប្រាំពីរ សុទ្ធតែតំណាងឱ្យផ្នែកមួយនៃនយោបាយនេះ ។
ផ្ទៃក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភពមិនបាននិទានពីឆ្នាំនៃសង្គ្រាមទេ ។ វាចាប់ផ្តើមពីស្ថានភាពមួយ គឺសង្គ្រាមស៊ីវិលនៅកម្ពុជា ។ នៅពេលនោះកងទ័ពខ្មែរនៅដោយឡែកពីកងទ័ពរដ្ឋាភិបាល ។ អង្គការចាត់តាំងរបស់ខ្មែរក្រហមនៅតែមាន ។ តំបន់ព្រៃជាកន្លែងដែលកងកម្លាំងខ្មែរបានដួលរលំ ហើយនៅទីនោះមិនទាន់មានសុវត្ថិភាព និងការអភិវឌ្ឍ ។ មានជនភាសខ្លួនរស់នៅតាមព្រំដែន ។ ដូច្នេះការងាររបស់នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ គឺដោះស្រាយចំណុចទាំងបួននេះ ៖ កងទ័ព អង្គការចាត់តាំង តំបន់ព្រៃ និងជនភាសខ្លួន ។ សំណួរប្រឡងខ្លួនវាហៅគោលនយោបាយនេះថា «គោលនយោបាយឈ្នះៗ» ឯអត្ថបទផ្សេងទៀតក្នុងប្រភពហៅថា «នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ» ឬ «យុទ្ធសាស្ត្រឈ្នះ-ឈ្នះ» ។ ឈ្មោះទាំងបីនេះសំដៅលើរឿងតែមួយ ។
គន្លឹះពាក្យ៖ នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ
- អត្ថន័យ៖ ប្រភពហៅវាថា យុទ្ធសាស្ត្រឈ្នះ-ឈ្នះ ផងដែរ ហើយពិពណ៌នាការងាររបស់វាថាជាការរំលាយអង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហម និងការធ្វើសមាហរណកម្មកងកម្លាំងខ្មែរក្រហមឱ្យចូលជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល ។ ប្រភពដាក់ឈ្មោះវាជា «នយោបាយ ឈ្នះ ឈ្នះ: របស់សម្តេច ហ៊ុន សែន» ។
- ឧទាហរណ៍៖ ឆ្នាំ ១៩៩៨ សមាហរណកម្មកងទ័ពខ្មែរក្រហមជាមួយកងទ័ពរាជាណាចក្រ ។
៤.១ ឆ្នាំ ១៩៩៣ សមាហរណកម្មកងទ័ពខ្មែរ
នៅឆ្នាំ ១៩៩៣ មានសមាហរណកម្មកងទ័ពខ្មែរជាមួយកងទ័ពរដ្ឋាភិបាល ។ ការធ្វើបែបនេះធ្វើឱ្យកងកម្លាំងមានឯកភាពដើម្បីស្តារ និងកសាងប្រទេស ។ ពាក្យ «សមាហរណកម្ម» មានន័យថា កងកម្លាំងពីរដែលពីមុននៅដោយឡែក ឥឡូវចូលជាកងកម្លាំងតែមួយ ។ ប្រភពចាត់ទុកនេះជាការងារនយោបាយដំបូងគេនៃនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ ។
ព្រឹត្តិការណ៍៖ សមាហរណកម្មកងទ័ពខ្មែរ ឆ្នាំ ១៩៩៣
- កាលបរិច្ឆេទ៖ ឆ្នាំ ១៩៩៣
- ទីកន្លែង៖ មិនបានបញ្ជាក់ក្នុងប្រភព
- អ្នកពាក់ព័ន្ធ៖ កងទ័ពខ្មែរ និងកងទ័ពរដ្ឋាភិបាល
- អ្វីដែលបានកើតឡើង៖ កងទ័ពខ្មែរត្រូវបានធ្វើសមាហរណកម្មជាមួយកងទ័ពរដ្ឋាភិបាល ។ កងកម្លាំងទាំងអស់ក្លាយជាកងកម្លាំងតែមួយ ។
- មូលហេតុ៖ ដើម្បីឱ្យកងកម្លាំងមានឯកភាព
- លទ្ធផល/សារៈសំខាន់៖ មានលទ្ធភាពស្តារ និងកសាងប្រទេស
- ចងចាំ៖ ឆ្នាំនេះជាឆ្នាំនៃការរួមកងទ័ព មិនមែនឆ្នាំនៃការរំលាយអង្គការចាត់តាំងទេ ។
៤.២ ថ្ងៃទី ២ ធ្នូ ១៩៩៦ ពានរង្វាន់សន្តិភាពពិភពលោក
នៅថ្ងៃទី ២ ធ្នូ ១៩៩៦ សម្តេច ហ៊ុន សែន ទទួលបានពានរង្វាន់សន្តិភាពពិភពលោក ។ ពានរង្វាន់នេះផ្តល់ជូនដោយ «បណ្ឌិត្យសភាសន្តិភាពពិភពលោក» ។ ព្រមជាមួយពានរង្វាន់ គាត់ទទួលបានគោរមងារ ៣ ៖
- សម្បត្តិវប្បធម៌មនុស្សជាតិ (Human Cultural Asset)
- អគ្គរដ្ឋទូតគោចរដើម្បីសន្តិភាព (Roving Ambassador for Peace)
- សមាជិកសមាជសន្តិភាពពិភពលោក (World Peace Congressman) ។
ព្រឹត្តិការណ៍៖ ការទទួលពានរង្វាន់សន្តិភាពពិភពលោក
- កាលបរិច្ឆេទ៖ ថ្ងៃទី ២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ១៩៩៦
- ទីកន្លែង៖ មិនបានបញ្ជាក់ក្នុងប្រភព
- អ្នកពាក់ព័ន្ធ៖ សម្តេច ហ៊ុន សែន និង «បណ្ឌិត្យសភាសន្តិភាពពិភពលោក»
- អ្វីដែលបានកើតឡើង៖ សម្តេច ហ៊ុន សែន ទទួលពានរង្វាន់សន្តិភាពពិភពលោក ព្រមទាំងគោរមងារ ៣ ។
- មូលហេតុ៖ មិនបានបញ្ជាក់ក្នុងប្រភព
- លទ្ធផល/សារៈសំខាន់៖ ការទទួលស្គាល់ពីស្ថាប័នសន្តិភាពពិភពលោក តាមប្រភព
- ចងចាំ៖ ពានរង្វាន់នេះមកមុនការបញ្ចប់សង្គ្រាមឆ្នាំ ១៩៩៨ ។
- Who: Samdech Hun Sen and the «បណ្ឌិត្យសភាសន្តិភាពពិភពលោក»
- កុំច្រឡំ៖ ពានរង្វាន់សន្តិភាពពិភពលោក ថ្ងៃទី ២ ធ្នូ ១៩៩៦ មិនមែនជាការរំលាយអង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហមទេ ។ ការរំលាយគឺនៅឆ្នាំ ១៩៩៨ ។
៤.៣ ឆ្នាំ ១៩៩៨ រំលាយអង្គការចាត់តាំង និងសមាហរណកម្មកងកម្លាំងខ្មែរក្រហម
ប្រភពសរសេរថា នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ បាន កម្ចេចអង្គការចាត់តាំងរបស់ខ្មែរក្រហម ។ ក្នុងបញ្ជីសំណួរឆ្នាំ ២០១៨ ប្រភពពន្យល់ថា សម្តេច ហ៊ុន សែន ជាអ្នកបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលទាំងស្រុងនៅកម្ពុជា ដោយបានអនុវត្តន៍យោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ (យុទ្ធសាស្ត្រឈ្នះ-ឈ្នះ) ដែលបានរំលាយអង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហម និងធ្វើ [UNCLEAR: បន្ទាត់កាត់ដោយគែមរូបថត — ចុងប្រយោគ] សមាហរណកម្មកងកម្លាំងខ្មែរក្រហមឱ្យមកចូលជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាលក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៨ នាំមកនូវសន្តិភាពរួបរួមជាតិកម្ពុជា ។ ប្រយោគនេះចាប់ផ្តើមនៅទំព័រ ២ ហើយបន្តនៅកំពូលទំព័រ ៣ ។ ឯកសារទីពីរសរសេរខ្លីថា ៖ ឆ្នាំ ១៩៩៨ សមាហរណកម្មកងទ័ពខ្មែរក្រហមជាមួយកងទ័ពរាជាណាចក្រ ។
ព្រឹត្តិការណ៍៖ ការរំលាយអង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហម និងសមាហរណកម្ម ឆ្នាំ ១៩៩៨
- កាលបរិច្ឆេទ៖ ឆ្នាំ ១៩៩៨
- ទីកន្លែង៖ មិនបានបញ្ជាក់ក្នុងប្រភព
- អ្នកពាក់ព័ន្ធ៖ សម្តេច ហ៊ុន សែន រាជរដ្ឋាភិបាល និងកងកម្លាំងខ្មែរក្រហម
- អ្វីដែលបានកើតឡើង៖ អង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហមត្រូវបានរំលាយ ។ កងកម្លាំងខ្មែរក្រហមត្រូវបានធ្វើសមាហរណកម្មឱ្យមកចូលជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល ។
- មូលហេតុ៖ ការអនុវត្តន៍យោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ (យុទ្ធសាស្ត្រឈ្នះ-ឈ្នះ)
- លទ្ធផល/សារៈសំខាន់៖ សន្តិភាពរួបរួមជាតិកម្ពុជា និងការបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលទាំងស្រុង
- ចងចាំ៖ ប្រយោគក្នុងប្រភពឆ្លងទំព័រ ។ ចុងប្រយោគនៅទំព័រ ២ ត្រូវកាត់ដោយគែមរូបថត ហើយបន្តនៅកំពូលទំព័រ ៣ ។
៤.៤ តំបន់ព្រៃក្លាយជាតំបន់មានសុវត្ថិភាព និងការអភិវឌ្ឍ
ក្រោយពីកងកម្លាំងខ្មែរដួលរលំ នៅតាមតំបន់ព្រៃដែនមានសុវត្ថិភាព និងការអភិវឌ្ឍ ។ មានន័យថា តំបន់ដែលពីមុនជាជម្រករបស់កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ក្រោយមកលែងមានគ្រោះថ្នាក់ ហើយមានការអភិវឌ្ឍ ។ ប្រភពមិនបានរៀបរាប់ថាតំបន់ណាខ្លះទេ ។
៤.៥ មាតុភូមិនិវត្តន៍ ការចែកដីធ្លី និងគុណាទី
នយោបាយនេះនាំឱ្យមាន មាតុភូមិនិវត្តន៍របស់ជនភាសខ្លួនតាមព្រំដែន ។ បន្ទាប់មក មានការបែងចែកដីធ្លីកាន់កាប់ជាកម្មសិទ្ធិដល់បងប្អូនជនភាសខ្លួន (អតីតខ្មែរក្រហម) ។ លើសពីនេះ បងប្អូនខ្មែរក្រហមត្រូវបានផ្តល់គុណាទី និងបុណ្យសក្តិដល់បងប្អូនដែលធ្លាប់មានពីមុន ។ ចំណុចទាំងបីនេះសុទ្ធតែជាការងារដែលធ្វើឱ្យអតីតភាគីសង្គ្រាមក្លាយជាពលរដ្ឋធម្មតា ដែលមានដីធ្លី និងមានឋានៈ ។
គន្លឹះពាក្យ៖ មាតុភូមិនិវត្តន៍ / ជនភាសខ្លួន
- អត្ថន័យ៖ ប្រភពប្រើពាក្យ «ជនភាសខ្លួន» សម្រាប់អ្នកដែលភៀសខ្លួនទៅរស់នៅតាមព្រំដែន ហើយប្រើពាក្យ «មាតុភូមិនិវត្តន៍» សម្រាប់ការវិលត្រឡប់មកស្រុកវិញរបស់ពួកគេ ។
- ឧទាហរណ៍៖ មាតុភូមិនិវត្តន៍របស់ជនភាសខ្លួនតាមព្រំដែន ក្រោមនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ ។
គន្លឹះពាក្យ៖ គុណាទី និងបុណ្យសក្តិ
- អត្ថន័យ៖ តាមប្រភព គឺជាអ្វីដែលផ្តល់ឱ្យបងប្អូនខ្មែរក្រហម ដល់បងប្អូនដែលធ្លាប់មានពីមុន ។
- ឧទាហរណ៍៖ បងប្អូនខ្មែរក្រហមត្រូវបានផ្តល់គុណាទី និងបុណ្យសក្តិ ។
៤.៦ វិស័យសង្គម ឆ្នាំ ១៩៩៣ មកដល់បច្ចុប្បន្ន
នៅក្នុងវិស័យសង្គម ប្រភពសរសេរថា ឆ្នាំ ១៩៩៣ មកដល់បច្ចុប្បន្ន ប្រទេសកម្ពុជាមានសុខសុវត្ថិភាព និងសន្តិភាពពេញលេញ ។ ឯកសារទីពីរសរសេរថា ឆ្នាំ ១៩៩៨ មកដល់បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាមានសន្តិភាពពេញលេញ ។ នយោបាយនេះធ្វើឱ្យមានឯកភាពជាតិ បង្រួបបង្រួមជាតិ ។ ហើយវាធ្វើឱ្យមានសមិទ្ធផលជាច្រើនកើតឡើងដូចជា ៖
- សាលារៀនពីមត្តេយ្យរបស់សាកលវិទ្យាល័យ
- មន្ទីរពេទ្យ ផ្លូវថ្នល់ ស្ពាន ស្ថានអាកាស ប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ ។
- កុំច្រឡំ៖ ប្រភពផ្តល់ឆ្នាំចាប់ផ្តើមពីរផ្សេងគ្នាសម្រាប់សន្តិភាពពេញលេញ គឺឆ្នាំ ១៩៩៣ (បញ្ជីសំណួរ BACII ២០១៥) និងឆ្នាំ ១៩៩៨ (ឯកសារទីពីរ) ។ ត្រូវដកស្រង់ឆ្នាំតាមឯកសារដែលអ្នកកំពុងប្រើ ។
៤.៧ វិស័យអប់រំ
នៅក្នុងវិស័យអប់រំ នយោបាយនេះបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស ។ លើសពីនេះ គេធ្វើកំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅលើវិស័យអប់រំពីបឋម ដល់ឧត្តមសិក្សា ។ ពាក្យ «ស៊ីជម្រៅ» មានន័យថា កំណែទម្រង់នេះមិនមែនកែតែខាងក្រៅទេ ។ វាចាប់ពីថ្នាក់បឋមឡើងទៅដល់ឧត្តមសិក្សា ។
៤.៨ វិមានឈ្នះ-ឈ្នះ និងអត្ថន័យបីថ្នាក់
សំណួរប្រឡងសួរថា ៖ ចូរពិពណ៌នាពីអត្ថន័យនៃវិមានឈ្នះ-ឈ្នះ ។ ចម្លើយមានបីថ្នាក់ ៖
- ទី១ ៖ កំពូលវិមានដែលមានជ្រុងបី តំណាងឱ្យនយោបាយគន្លឹះសំខាន់ៗចំនួនបី ដែលនាំឱ្យនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះទទួលបានជោគជ័យ (ការធានាបាននូវរូបកាយ អាយុជីវិត ធានាអាទិភាព និងមូលហេតុ ការធានា កម្មសិទ្ធិ និងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ) ។
- ទី២ ៖ តួវិមានដែលមានជ្រុងប្រាំ តំណាងឱ្យយុទ្ធសាស្ត្ររំលាយអង្គការចាត់តាំង ខ្ញុំគ្រកហាម ។ [UNCLEAR: ពាក្យបន្ទាប់ពី «អង្គការចាត់តាំង» បោះពុម្ពជាអក្សរ «ខ្ញុំគ្រកហាម» ហើយមិនអាចអានបានត្រឹមត្រូវ — រក្សាទុកតាមប្រភព]
- ទី៣ ៖ តួវិមានមានជ្រុងប្រាំពីរ តំណាងឱ្យកត្តាទាំងប្រាំពីរដែលនាំឱ្យនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះទទួលបានជោគជ័យ ។
| ថ្នាក់ | ជ្រុង | តំណាងឱ្យ |
|---|---|---|
| ទី១ កំពូលវិមាន | បី | នយោបាយគន្លឹះសំខាន់ៗចំនួនបី ដែលនាំឱ្យនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះទទួលបានជោគជ័យ |
| ទី២ តួវិមាន | ប្រាំ | យុទ្ធសាស្ត្ររំលាយអង្គការចាត់តាំង ខ្ញុំគ្រកហាម [UNCLEAR: អក្សរបោះពុម្ពមិនអានបាន — រក្សាតាមប្រភព] |
| ទី៣ តួវិមាន | ប្រាំពីរ | កត្តាទាំងប្រាំពីរ ដែលនាំឱ្យនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះទទួលបានជោគជ័យ |
- កុំច្រឡំ៖ កំពូលជ្រុងបី តួជ្រុងប្រាំ និងតួជ្រុងប្រាំពីរ ។ លេខទាំងបីនេះមិនត្រូវប្តូរទីតាំងគ្នាទេ ។ ប្រភពដាក់ជ្រុងប្រាំនៅតួវិមានទី២ និងជ្រុងប្រាំពីរនៅតួវិមានទី៣ ។
៤.៩ រយៈពេលដឹកនាំរបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន
សំណួរទី ១៩ សួរថា ៖ តើសម្តេច ហ៊ុន សែន បានដឹកនាំប្រទេសកម្ពុជាក្នុងនាមជានាយករដ្ឋមន្ត្រីរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំ? ពីថ្ងៃណា ខែ ឆ្នាំណារហូតដល់ថ្ងៃណា ខែ ឆ្នាំណា? និងប៉ុន្មានអាណត្តិ? ចម្លើយ ៖ គាត់បានកាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា អស់រយៈពេល ៣៨ ឆ្នាំ ៧ ខែ គិតចាប់ពីថ្ងៃទី ១៤ មករា ១៩៨៥ ដល់ថ្ងៃទី ២២ សីហា ២០២៣ ។ ប្រភពមិនបានឆ្លើយចំនួនអាណត្តិក្នុងចម្លើយនេះទេ ។
បុគ្គល៖ សម្តេច ហ៊ុន សែន
- តួនាទី/ឋានៈ៖ នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា (តាមសំណួរទី ១៩) ។ ប្រភពហៅគាត់ថា «សម្តេច ហ៊ុន សែន» ។
- កាលកំណត់៖ កាន់តំណែងពីថ្ងៃទី ១៤ មករា ១៩៨៥ ដល់ថ្ងៃទី ២២ សីហា ២០២៣ គឺ ៣៨ ឆ្នាំ ៧ ខែ ។ ឆ្នាំកំណើត/មរណៈ មិនបានបញ្ជាក់ក្នុងប្រភព ។
- សមិទ្ធផល/សកម្មភាពសំខាន់៖ ជាអ្នកបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលទាំងស្រុងនៅកម្ពុជា ដោយអនុវត្តន៍យោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ ដែលបានរំលាយអង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហម និងធ្វើសមាហរណកម្មកងកម្លាំងខ្មែរក្រហមក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៨ ។ ទទួលពានរង្វាន់សន្តិភាពពិភពលោក ថ្ងៃទី ២ ធ្នូ ១៩៩៦ ។
- ចងចាំ៖ លេខត្រូវចងចាំគឺ ៣៨ ឆ្នាំ ៧ ខែ មិនមែន ៣៨ ឆ្នាំ ទេ ។ ថ្ងៃចាប់ផ្តើមជាខែមករា ឆ្នាំ ១៩៨៥ ហើយថ្ងៃបញ្ចប់ជាខែសីហា ឆ្នាំ ២០២៣ ។
មូលហេតុ → ព្រឹត្តិការណ៍ → លទ្ធផល
នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ មានខ្សែសង្វាក់តែមួយច្បាស់លាស់ ៖ សង្គ្រាមស៊ីវិល និងការបែកកងកម្លាំង → ការអនុវត្តន៍នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ (សមាហរណកម្ម ១៩៩៣ និង ១៩៩៨ ការរំលាយអង្គការចាត់តាំង ការចែកដីធ្លី និងគុណាទី) → សន្តិភាពពេញលេញ ឯកភាពជាតិ និងសមិទ្ធផល ។ ខ្សែសង្វាក់នេះមានពីរជាន់ ៖ ជាន់នយោបាយ (កងទ័ព អង្គការ) និងជាន់សង្គម (ជនភាសខ្លួន ដីធ្លី គុណាទី សាលារៀន មន្ទីរពេទ្យ) ។
- ខ្សែទី១ ៖ កងទ័ពខ្មែរនៅដោយឡែក → សមាហរណកម្មឆ្នាំ ១៩៩៣ → កងកម្លាំងមានឯកភាព ដើម្បីស្តារ និងកសាងប្រទេស ។
- ខ្សែទី២ ៖ អង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហម → ការរំលាយអង្គការ និងសមាហរណកម្មឆ្នាំ ១៩៩៨ → សន្តិភាពរួបរួមជាតិកម្ពុជា ។
- ខ្សែទី៣ ៖ ជនភាសខ្លួនតាមព្រំដែន → មាតុភូមិនិវត្តន៍ ការចែកដីធ្លី និងគុណាទី → ឯកភាពជាតិ បង្រួបបង្រួមជាតិ ។
- ខ្សែទី៤ ៖ កំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅលើវិស័យអប់រំ ពីបឋមដល់ឧត្តមសិក្សា → ការបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស → សមិទ្ធផលសង្គម (សាលារៀនពីមត្តេយ្យដល់សាកលវិទ្យាល័យ) ។
ផែនទី រូបភាព និងឯកសារ
ប្រភពមិនមានផែនទីទេ ។ វាក៏មិនបានបោះពុម្ពរូបថតវិមានឈ្នះ-ឈ្នះដែរ ។ អ្វីដែលយើងមាន គឺការពិពណ៌នាជាពាក្យអំពីជ្រុងរបស់វិមាន ។ ដូច្នេះតារាងជ្រុងខាងលើ (ផ្នែក ៤.៨) គឺជា «គំនូរសំណង់» របស់វិមាន ដែលយើងគូរឡើងពីពាក្យក្នុងប្រភព ។ ឯកសារមួយទៀតដែលត្រូវកត់សម្គាល់ គឺសន្លឹកក្រដាសថតរូបនៅទំព័រ ២ ។ ចុងប្រយោគរបស់វាត្រូវកាត់ដោយគែមរូបថត ហើយប្រយោគនោះបន្តនៅកំពូលទំព័រ ៣ ។ នេះជាហេតុផលដែលអ្នកឃើញសញ្ញា [UNCLEAR] នៅកណ្តាលប្រយោគ ។
សារៈសំខាន់
សារៈសំខាន់ទីមួយ គឺថា នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ បានបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលទាំងស្រុង ។ ប្រភពសរសេរថា វានាំមកនូវសន្តិភាពរួបរួមជាតិកម្ពុជា ។ សារៈសំខាន់ទីពីរ គឺថា វាបានធ្វើឱ្យមានឯកភាពជាតិ និងបង្រួបបង្រួមជាតិ ។ សារៈសំខាន់ទីបី គឺថា សន្តិភាពនោះបានបើកផ្លូវឱ្យមានសមិទ្ធផល ៖ សាលារៀន មន្ទីរពេទ្យ ផ្លូវថ្នល់ ស្ពាន ស្ថានអាកាស ប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ ។ សារៈសំខាន់ទីបួន គឺការទទួលស្គាល់ពីខាងក្រៅ ៖ ពានរង្វាន់សន្តិភាពពិភពលោក ថ្ងៃទី ២ ធ្នូ ១៩៩៦ និងគោរមងារ ៣ ។ ទីបំផុត វិមានឈ្នះ-ឈ្នះ រក្សាអត្ថន័យនេះឱ្យមនុស្សជំនាន់ក្រោយអាន ។
កំហុសញឹកញាប់
- ឆ្នាំ ១៩៩៣ និង ១៩៩៨ ៖ បញ្ជីសំណួរ BACII ២០១៥ ដាក់សមាហរណកម្មកងទ័ពខ្មែរនៅឆ្នាំ ១៩៩៣ ។ ឯកសារទីពីរដាក់សមាហរណកម្មកងទ័ពខ្មែរក្រហមនៅឆ្នាំ ១៩៩៨ ។ អ្នកឆ្លើយត្រូវដកស្រង់ឆ្នាំតាមឯកសារដែលសំណួរយោង ។
- លេខជ្រុងរបស់វិមាន ៖ កំពូលមានបីជ្រុង តួវិមានមានប្រាំជ្រុង និងតួវិមានមានប្រាំពីរជ្រុង ។ សិស្សច្រើនសរសេរជ្រុងប្រាំនៅកំពូល ។
- ពានរង្វាន់ ១៩៩៦ និងសន្តិភាព ១៩៩៨ ៖ ពានរង្វាន់មកមុន ។ កុំសរសេរថាពានរង្វាន់បានមកបន្ទាប់ពីការបញ្ចប់សង្គ្រាម ។
- ៣៨ ឆ្នាំ ៧ ខែ ៖ មិនមែន ៣៨ ឆ្នាំ ទេ ។ ថ្ងៃចាប់ផ្តើម ១៤ មករា ១៩៨៥ ថ្ងៃបញ្ចប់ ២២ សីហា ២០២៣ ។
- ឈ្មោះនយោបាយ ៖ ប្រភពប្រើឈ្មោះបីបែប គឺ «គោលនយោបាយឈ្នះៗ» «នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ» និង «យុទ្ធសាស្ត្រឈ្នះ-ឈ្នះ» ។ ទាំងបីសំដៅលើរឿងតែមួយ ។
គន្លឹះចងចាំ
ចងចាំដោយប្រើលេខ ៖ ៣–៥–៧ សម្រាប់វិមាន (កំពូល ៣ តួ ៥ តួ ៧) ។ ចងចាំដោយប្រើឆ្នាំ ៖ ១៩៩៣ រួមកងទ័ព, ១៩៩៦ ពានរង្វាន់, ១៩៩៨ រំលាយអង្គការ និងសមាហរណកម្ម ។ ចងចាំដោយប្រើពាក្យបី ៖ កងទ័ព → អង្គការ → ជនភាសខ្លួន ។ បើសំណួរសួរពី «វិស័យនយោបាយ» ត្រូវរាប់ប្រាំមួយចំណុច ៖ សមាហរណកម្ម ១៩៩៣ តំបន់ព្រៃ រំលាយអង្គការ មាតុភូមិនិវត្តន៍ ដីធ្លី និងគុណាទី ។ បើសួរពី «វិស័យសង្គម» ត្រូវរាប់ ឯកភាពជាតិ និងសមិទ្ធផល ។ បើសួរពី «វិស័យអប់រំ» ត្រូវរាប់ ធនធានមនុស្ស និងកំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅពីបឋមដល់ឧត្តមសិក្សា ។
សំណួរអនុវត្ត
សំណួរខាងក្រោមនេះជាសំណួររបស់ប្រភពខ្លួនឯង ហើយរក្សាទុកទាំងសំណួរ ទាំងចម្លើយ ៖ សំណួរ BACII ២០១៥ (ទំព័រ ៧), សំណួរទី ១៩ (ទំព័រ ៨), សំណួរទី ២១ និងសំណួរទី ២៣ (ទំព័រ ៩) ។ សំណួរទី ៣១ និងទី ៣៥ នៅទំព័រ ៩ មិនរាប់បញ្ចូលទេ ព្រោះវាជារបស់មេរៀនយុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណ ។
The BACII 2015 question
សំណួរ ៖ ចូរពណ៌នាពីគោលនយោបាយឈ្នះៗរបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន ក្នុងការបញ្ចប់សង្គ្រាមនៅកម្ពុជា ។ (BACII 2015. សង្គម)
ចម្លើយ ៖
ក. វិស័យនយោបាយ
- ឆ្នាំ ១៩៩៣ សមាហរណកម្មកងទ័ពខ្មែរជាមួយកងទ័ពរដ្ឋាភិបាលធ្វើឱ្យកងកម្លាំងមានឯកភាពដើម្បីស្តារ និងកសាងប្រទេស ។
- ក្រោយពីកងកម្លាំងខ្មែរដួលរលំ នៅតាមតំបន់ព្រៃដែនមានសុវត្ថិភាព និងការអភិវឌ្ឍ ។
- កម្ចេចអង្គការចាត់តាំងរបស់ខ្មែរក្រហម ។
- មាតុភូមិនិវត្តន៍របស់ជនភាសខ្លួនតាមព្រំដែន ។
- មានការបែងចែកដីធ្លីកាន់កាប់ជាកម្មសិទ្ធិដល់បងប្អូនជនភាសខ្លួន (អតីតខ្មែរក្រហម) ។
- បងប្អូនខ្មែរក្រហមត្រូវបានផ្តល់គុណាទី និងបុណ្យសក្តិដល់បងប្អូនដែលធ្លាប់មានពីមុន ។
ខ. វិស័យសង្គម
- ឆ្នាំ ១៩៩៣ មកដល់បច្ចុប្បន្ន ប្រទេសកម្ពុជាមានសុខសុវត្ថិភាព និងសន្តិភាពពេញលេញ ។
- ធ្វើឱ្យមានឯកភាពជាតិ បង្រួបបង្រួមជាតិ ។
- ធ្វើឱ្យមានសមិទ្ធផលជាច្រើនកើតឡើងដូចជា សាលារៀនពីមត្តេយ្យរបស់សាកលវិទ្យាល័យ; មន្ទីរពេទ្យ ផ្លូវថ្នល់ ស្ពាន ស្ថានអាកាស ប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ ។
គ. វិស័យអប់រំ
- បណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស ។
- ធ្វើកំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅលើវិស័យអប់រំពីបឋម ដល់ឧត្តមសិក្សា ។
១០.២ សំណួរទី ១៩
សំណួរ ៖ តើសម្តេច ហ៊ុន សែន បានដឹកនាំប្រទេសកម្ពុជាក្នុងនាមជានាយករដ្ឋមន្ត្រីរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំ? ពីថ្ងៃ ណា ខែ ឆ្នាំណារហូតដល់ថ្ងៃ ណា ខែ ឆ្នាំណា? និងប៉ុន្មានអាណត្តិ?
ចម្លើយ ៖ សម្តេច ហ៊ុន សែន បានកាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា អស់រយៈពេល ៣៨ ឆ្នាំ ៧ ខែ គិតចាប់ពីថ្ងៃទី ១៤ មករា ១៩៨៥ ដល់ថ្ងៃទី ២២ សីហា ២០២៣ ។
១០.៣ សំណួរទី ២១
សំណួរ ៖ ចូរពិពណ៌នាពីអត្ថន័យនៃវិមានឈ្នះ-ឈ្នះ ៖
ចម្លើយ ៖
- ទី១ ៖ កំពូលវិមានដែលមានជ្រុងបី តំណាងឱ្យនយោបាយគន្លឹះសំខាន់ៗចំនួនបី ដែលនាំឱ្យនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះទទួលបានជោគជ័យ (ការធានាបាននូវរូបកាយ អាយុជីវិត ធានាអាទិភាព និងមូលហេតុ ការធានា កម្មសិទ្ធិ និងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ) ។
- ទី២ ៖ តួវិមានដែលមានជ្រុងប្រាំ តំណាងឱ្យយុទ្ធសាស្ត្ររំលាយអង្គការចាត់តាំង ខ្ញុំគ្រកហាម ។ [UNCLEAR: អក្សរបោះពុម្ព «ខ្ញុំគ្រកហាម» មិនអានបានច្បាស់ — រក្សាតាមប្រភព]
- ទី៣ ៖ តួវិមានមានជ្រុងប្រាំពីរ តំណាងឱ្យកត្តាទាំងប្រាំពីរដែលនាំឱ្យនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះទទួលបានជោគជ័យ ។